Aktualny numer

Indywidualizacja nauczania

Indywidualizacja nauczania pojawia się na naszych łamach jako temat przewodni nieprzypadkowo. To bardzo ważne zagadnienie z zakresu nowoczesnej pedagogiki – zarówno w wymiarze teoretycznym, jak i praktycznym.

Nie ulega wątpliwości, że indywidualizacja stano­wi jedną z podstaw wszelkich nowatorskich kon­cepcji dydaktyczno-wychowawczych XX i XXI wieku. Począwszy od reformatorskich idei Johna Deweya (jeszcze z końca wieku XIX), opartych na przekonaniu o społecznej wyjątkowości każdego dziecka, a skończywszy na współczesnych odmia­nach pedagogiki emancypacyjnej, alternatywnej czy pozasystemowej, trudno przecenić znaczenie indywidualizacji oraz jej wariantów dla efektyw­ności edukacji. Nie inaczej jest dzisiaj, kiedy wy­raźnej zmianie ulegają relacje w wewnątrzszkol­nej hierarchii społecznych zależności: uczeń/uczennica uczy się od nauczyciela/nauczycielki, ale też nauczyciel/nauczycielka uczy się od ucznia/uczennicy. Zatem indywidualizacja – oprócz wielu innych funkcji i zastosowań, omawianych tutaj w poszczególnych artykułach – to przede wszystkim rodzaj partnerskiej współpracy, dzięki której szkoła staje się przyjazną dla wszystkich edukacyjną przestrzenią.

Między innymi o skomplikowanej definicji, rozmaitych odmianach i wielorakim zastosowa­niu indywidualizacji w uczeniu (się) rozmawia­łem z prof. Dorotą Klus-Stańską z Uniwersytetu Gdańskiego. Warto zwrócić uwagę, o czym au­torka książki Paradygmaty dydaktyki. Myśleć teorią o praktyce w rozmowie wspomina, że to właśnie wzajemny wpływ badań z zakresu dyscyplin spo­łecznych i humanistyki na codzienność eduka­cyjną stanowi krzepiącą wartość pluralistycznie pojmowanej nauki. Oprócz wywiadu jak zwykle zachęcam do lektury tekstów zawartych w dziale „Temat numeru”, a także do sięgnięcia po nauczy­cielską publicystykę z rubryki „Opinie, refleksje, doświadczenia”.

Jednocześnie życzę Państwu dobrego roku szkolnego 2021/2022. Mam nadzieję, że będzie on dla Państwa źródłem zawodowych sukcesów i pedagogicznych radości.

Sławomir Iwasiów
redaktor prowadzący